Het vullen van een vogelvoederhuisje als winteractiviteit
Stel je voor: het is winter, de tuin is koud en de vogels fluiten niet meer zo hard. Jij en de kinderen in de opvang willen iets doen om ze te helpen.
Samen een vogelvoederhuisje vullen is niet alleen gezellig, het leert kinderen ook zorgen voor een ander.
Het is een activiteit die je makkelijk in de buitenschoolse opvang kunt doen, zonder ingewikkelde spullen. Je gebruikt materialen die je vaak al hebt, en je leert kinderen waarom vogels in de winter hulp nodig hebben. Een vogelvoederhuisje is een plek waar vogels kunnen eten als voedsel schaars is.
In de herfst en winter vinden vogels minder insecten en bessen. Door ze bij te voeren, help je ze de koude maanden door.
Dit sluit aan bij de pedagogiek van de kinderopvang: kinderen leren empathie, verantwoordelijkheid en natuurbeleving. Het is een praktische vaardigheid die direct impact heeft.
Wat eten vogels in de winter?
In de winter zoeken vogels naar energierijk voedsel. Ze eten zaden, pinda's, vetbollen en soms fruit.
Dit geeft ze de warmte die ze nodig hebben om te overleven. In Nederland help je met name koolmezen, roodborstjes, mussen en pimpelmezen. Deze vogels zijn vaak in tuinen te vinden.
IVN Natuureducatie, een partner die educatie over natuur en vogels verzorgt, raadt aan om vetbollen en pinda's te gebruiken.
Deze zijn makkelijk te verkrijgen en veilig voor de meeste vogelsoorten. Vogelzaad is ook goed, maar let op dat je geen gemengd zaad koopt met maïs, want dat eten kleine vogels niet. Om te weten welke vogels in je tuin zitten, kun je een IVN-zoekkaart gebruiken.
Deze kaart helpt kinderen om vogels te herkennen. Zo wordt het een educatieve activiteit: niet alleen voeren, maar ook kijken en leren.
Vogelvoeder maken van gerecyclede materialen
Je hoeft geen geld uit te geven aan een voederhuisje. Met materialen die je thuis hebt, kun je iets maken.
Dit sluit aan bij de pedagogiek van recyclen en creativiteit. Kinderen leren dat oude spullen een nieuwe functie kunnen krijgen.
Gebruik bij het verven van gerecyclede vogelvoeders natuurverf. Dit is veilig voor dieren en het milieu. Laat de kinderen zelf kiezen welke kleuren ze gebruiken, maar houd het rustig zodat de vogels niet schrikken.
Vogelvoeder van een plastic fles
IVN Natuureducatie geeft aan dat je een vogelvoeder kunt maken van een plastic fles, een blik, een leeg melkpak of een sinaasappel. Deze materialen zijn gratis en makkelijk te bewerken. Hieronder volgen ideeën per materiaal. Pak een lege plastic fles van 1,5 liter.
Was hem goed uit en laat hem drogen. Snijd aan weerszijden gaten van ongeveer 5 centimeter breed.
Zorg dat de randen niet scherp zijn; vouw ze eventueel naar binnen. Vul de fles met vogelzaad of pinda's.
Vogelvoeder van een blik
Hang de fles op met touw of een stevige draad. Zorg dat de opening laag genoeg is zodat vogels er makkelijk bij kunnen. Dit is een makkelijke activiteit voor kinderen vanaf 4 jaar.
Tip: gebruik een boormachine onder toezicht om gaten te maken, of kies voor een schaar als de fles dun plastic is.
Laat kinderen helpen met vullen, niet met snijden. Neem een leeg conservenblik. Maak de rand glad met een vijl of tape om te voorkomen dat vogels zich bezeren en leer ze spullen terugleggen op de juiste plek.
Vogelvoeder van een leeg melkpak
Boor twee gaten aan weerszijden voor een draad om op te hangen. Vul het blik met vetbollen of pinda's.
Hang het op een beschutte plek, niet in de volle zon. Een blik kan snel warm worden of roesten, dus controleer het regelmatig.
Dit is een leuk project voor oudere kinderen. Ze leren omgaan met gereedschap onder begeleiding. Het past bij de praktische vaardigheden in de buitenschoolse opvang.
Gebruik een schoon melkpak van één liter. Snijd een groot gat aan de voorkant, ongeveer 10 centimeter breed. Laat een randje onderaan zodat het voer niet direct uitvalt. Vul het pak met vogelzaad of vetbollen.
Vogelvoeder van een sinaasappel
Hang het op met touw aan een tak of haak. Dit is een stabiel voederhuisje dat goed werkt voor kleinere vogels zoals mussen.
Laat kinderen het melkpak versieren met natuurverf. Terwijl ze bezig zijn met esthetiek en zorg voor de omgeving, kunnen ze tekeningen maken van vogels of bladeren.
Zo combineren we creativiteit met natuurbeleving. Pel een sinaasappel en leeg de vrucht. Vul de schil met vogelzaad of pindakaas.
Prik kleine gatjes in de schil en rijg er een draad doorheen om op te hangen.
Dit is een tijdelijk voederhuisje; na een paar dagen is de schil zacht. Het is een leuke activiteit voor kinderen om te zien hoe natuurlijk materiaal werkt. Let op: gebruik geen suiker of zout.
Vogels hebben deze niet nodig. Hou het simpel en puur.
Vogelhuisje winterklaar maken
Een vogelhuisje winterklaar maken gaat verder dan alleen vullen. Je moet het op de juiste plek hangen en onderhouden. Natuurmonumenten, opgericht in 1905, benadrukt het belang van goede nestgelegenheid, maar voor voeding is een voederhuisje essentieel.
Hang vogelhuisjes nooit in de volle zon of regen. Kies een beschutte plek in de ochtendzon.
Op ongeveer 1,80 meter hoogte is ideaal; hoog genoeg voor veiligheid, laag genoeg voor kinderen om te zien. Controleer regelmatig of het voer droog is.
Vervang als het nat of beschimmeld is. Laat kinderen dit samen doen; zo leren ze verantwoordelijkheid. Op de website vogelhuisjes-kopen.nl, eigendom van Webcompanies uit Zutphen, vind je specifieke vogelhuisjes voor soorten als koolmees, roodborstje, mus, pimpelmees, winterkoning, specht, zwaluw en spreeuw.
Deze zijn vaak gemaakt van duurzaam hout en kosten tussen €15 en €40.
Voor de kinderopvang kun je kiezen voor een eenvoudig model vanaf €20. De website toopt categorieën zoals "Vogelvoederhuisje", "Voederhuisje op paal", "Raamvoederhuisje", "Voedertafel", "Voederschaal" en "Voederhuisjes Wildlife Garden". Voor een winteractiviteit is een voedertafel of raamvoederhuisje leuk, omdat kinderen de vogels van dichtbij kunnen zien. Prijzen liggen rond €25-€50.
Let op: de website toont een leeg winkelwagen-bericht direct boven de inhoud. Dit kan storend werken, maar de inhoud zelf is nuttig voor het kiezen van het juiste huisje.
Waterschaal voor vogels
Naast eten hebben vogels water nodig. Leer kinderen hoe ze goed zorgen voor de natuur om ons heen door een waterschaal neer te zetten op een beschutte plek.
Gebruik een ondiepe schaal of bak, zodat vogels niet verdrinken. Leg stenen op de bodem van de waterschaal. Dit geeft vogels een veilige plek om te staan en voorkomt verdrinken.
Vervang het water dagelijks om het schoon te houden. Controleer regelmatig of het water bevroren is.
In de winter kan ijs ontstaan; breek het dan voorzichtig of ververs het water. Dit is een simpele taak voor kinderen onder begeleiding. Tip: zet de schaal niet op de grond, maar op een verhoging.
Dit voorkomt dat andere dieren, zoals katten, erbij kunnen. Kies voor een stabiele ondergrond.
Welk vogelhuisje kopen?
Als je kiest voor een kant-en-klaar vogelhuisje, denk aan de soorten vogels in je omgeving. Voor de meeste tuinen in Nederland is een huisje voor koolmezen of pimpelmezen geschikt.
Deze kosten tussen €15 en €30. Wil je iets speciaals?
Kies voor een voedertafel van ongeveer 50x30 cm, prijs rond €40. Of een raamvoederhuisje dat je tegen het raam plakt, voor €20-€25. Deze laat kinderen vogels van dichtbij bekijken zonder de tuin in te gaan.
Webcompanies biedt ook pindakaas en vetbollen aan. Vetbollen kosten ongeveer €2 per stuk, pindakaas voor vogels rond €3.
Koop een pindakaaspothouder voor €5-€10 om het netjes aan te bieden. Sluit af met een tip: betrek de kinderen bij de keuze. Laat ze kijken welke vogels er zijn en samen beslissen. Dit versterkt hun betrokkenheid en leerproces.
Samen zorgen voor vogels in de winter leert kinderen dat kleine acties grote impact hebben. Het is warm, praktisch en vol liefde voor de natuur.
- Gebruik altijd veilige materialen en toezicht bij knutselen.
- Hang voederhuisjes op een beschutte plek, niet in volle zon.
- Controleer dagelijks op voer en water, en betrek kinderen bij het onderhoud.